Wojciech Skrobański - radca prawny

Leczenie zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem. Współczesna medycyna, mimo ogromnego postępu technologicznego i stale rozwijających się metod terapeutycznych, nie daje gwarancji pełnego powodzenia każdego zabiegu czy terapii. Nie oznacza to jednak, że każdy niekorzystny wynik leczenia należy uznać za nieuniknione następstwo choroby lub tzw. ryzyko medyczne.

Zdarzają się sytuacje, w których pogorszenie stanu zdrowia pacjenta wynika z błędu personelu medycznego, nieprawidłowo przeprowadzonego leczenia, niewłaściwej diagnozy lub naruszenia obowiązujących procedur. W takich przypadkach pacjent może mieć prawo do dochodzenia odszkodowania oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Sprawy dotyczące błędów medycznych należą do najbardziej wymagających postępowań cywilnych. Wymagają szczegółowej analizy dokumentacji medycznej, oceny zgodności postępowania personelu z aktualną wiedzą medyczną oraz współpracy z biegłymi różnych specjalności. Odpowiednio przygotowane postępowanie pozwala jednak skutecznie dochodzić roszczeń zarówno od podmiotów leczniczych, jak i ich ubezpieczycieli.

Czy każde powikłanie po leczeniu oznacza błąd medyczny?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez pacjentów. Odpowiedź brzmi: nie.

Nie każde powikłanie świadczy o popełnieniu błędu medycznego. Wiele zabiegów i procedur wiąże się z ryzykiem wystąpienia powikłań, o których pacjent powinien zostać poinformowany jeszcze przed rozpoczęciem leczenia. Nawet przy zachowaniu najwyższej staranności przez lekarzy mogą wystąpić niepożądane następstwa wynikające z indywidualnych cech organizmu lub charakteru choroby.

Błąd medyczny występuje natomiast wtedy, gdy personel medyczny postępuje niezgodnie z aktualną wiedzą medyczną, obowiązującymi standardami lub zasadami należytej staranności, a takie działanie albo zaniechanie prowadzi do powstania szkody u pacjenta.

Kluczowe znaczenie ma zatem ustalenie, czy pogorszenie stanu zdrowia było nieuniknionym następstwem leczenia, czy też można było go uniknąć przy prawidłowym postępowaniu personelu medycznego.

Jakie sytuacje mogą zostać uznane za błąd medyczny?

Pojęcie błędu medycznego jest znacznie szersze niż wyłącznie nieprawidłowo przeprowadzona operacja.

Do najczęściej spotykanych przypadków należą błędy diagnostyczne polegające na postawieniu nieprawidłowej diagnozy albo zbyt późnym rozpoznaniu choroby, co prowadzi do opóźnienia właściwego leczenia i pogorszenia rokowań pacjenta.

Równie często dochodzi do błędów terapeutycznych, takich jak zastosowanie niewłaściwej metody leczenia, podanie nieodpowiedniego leku, błędne dawkowanie preparatów leczniczych czy wykonanie zabiegu niezgodnie z obowiązującymi standardami.

Odpowiedzialność może również powstać w przypadku naruszenia procedur obowiązujących w placówce medycznej. Dotyczy to między innymi zakażeń szpitalnych wywołanych nieprzestrzeganiem zasad higieny i aseptyki, niewłaściwego monitorowania stanu pacjenta po operacji, zaniedbań pielęgnacyjnych czy niepodjęcia odpowiednich działań pomimo pojawiających się objawów pogarszającego się stanu zdrowia.

Nie można również wykluczyć odpowiedzialności za błędy organizacyjne, wynikające z niewłaściwego funkcjonowania placówki medycznej, niedostatecznej obsady personelu lub nieprawidłowej organizacji udzielania świadczeń zdrowotnych.

Każdy przypadek wymaga jednak indywidualnej oceny z uwzględnieniem rodzaju schorzenia, przebiegu leczenia oraz obowiązujących standardów medycznych.

Jakie roszczenia przysługują pacjentowi po błędzie medycznym?

Jeżeli wskutek błędu medycznego pacjent doznał szkody, może dochodzić pełnego naprawienia poniesionych strat majątkowych oraz rekompensaty za doznaną krzywdę.

Odszkodowanie obejmuje przede wszystkim wszelkie uzasadnione wydatki pozostające w związku z leczeniem. Mogą to być koszty prywatnych konsultacji lekarskich, badań diagnostycznych, zakupu leków, rehabilitacji, specjalistycznego sprzętu medycznego, transportu do placówek ochrony zdrowia, a także koszty opieki sprawowanej przez osoby bliskie lub profesjonalnych opiekunów.

W uzasadnionych przypadkach możliwe jest również dochodzenie utraconych dochodów, jeżeli pogorszenie stanu zdrowia uniemożliwiło wykonywanie pracy zawodowej lub spowodowało zmniejszenie zdolności do zarobkowania.

Niezależnie od odszkodowania pacjent może dochodzić zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, które ma zrekompensować ból fizyczny, cierpienie psychiczne, stres, trwałe następstwa zdrowotne, konieczność zmiany dotychczasowego sposobu życia oraz ograniczenia wynikające z uszczerbku na zdrowiu.

W przypadkach, gdy skutki błędu medycznego mają charakter trwały, możliwe jest również dochodzenie renty na zwiększone potrzeby, renty z tytułu utraty zdolności do pracy lub renty wyrównawczej.

Czy rodzina zmarłego pacjenta może dochodzić odszkodowania?

Tak.

Jeżeli błąd medyczny doprowadził do śmierci pacjenta, określone roszczenia przysługują również członkom jego najbliższej rodziny.

Osoby najbliższe mogą dochodzić zadośćuczynienia za krzywdę wynikającą z utraty bliskiej osoby, odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej, zwrotu kosztów leczenia oraz pogrzebu, a w określonych przypadkach także renty, jeżeli zmarły przyczyniał się do ich utrzymania.

Zakres przysługujących świadczeń zależy od indywidualnych okoliczności sprawy, stopnia pokrewieństwa oraz skutków, jakie śmierć pacjenta wywołała w życiu jego najbliższych.

Jakie znaczenie ma dokumentacja medyczna w sprawach o błąd medyczny?

Dokumentacja medyczna stanowi podstawowy materiał dowodowy w sprawach dotyczących odpowiedzialności za błędy medyczne.

Pacjent ma prawo uzyskać pełną dokumentację dotyczącą swojego leczenia, a podmiot leczniczy jest zobowiązany do jej udostępnienia na żądanie pacjenta lub osoby do tego uprawnionej.

Dokumentacja obejmuje między innymi historię choroby, wyniki badań, opisy zabiegów operacyjnych, karty informacyjne leczenia szpitalnego, dokumentację pielęgniarską, zalecenia lekarskie oraz inne dokumenty związane z przebiegiem leczenia.

Im wcześniej zostanie zabezpieczona pełna dokumentacja, tym większe są możliwości rzetelnej oceny całego procesu leczenia i zgromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do dochodzenia roszczeń.

Dlaczego opinia biegłego lekarza jest tak ważna?

Większość spraw dotyczących błędów medycznych wymaga wiadomości specjalnych, dlatego sądy niemal zawsze korzystają z opinii niezależnych biegłych lekarzy.

To właśnie biegły ocenia, czy zastosowane leczenie odpowiadało aktualnemu stanowi wiedzy medycznej, czy personel dochował należytej staranności oraz czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy błędem a pogorszeniem stanu zdrowia pacjenta.

W praktyce właściwe przygotowanie materiału dowodowego jeszcze przed wszczęciem postępowania ma ogromny wpływ na późniejszy przebieg sprawy oraz możliwość skutecznego dochodzenia roszczeń.

Jak długo można dochodzić roszczeń za błąd medyczny?

Termin dochodzenia roszczeń zależy od wielu czynników, w szczególności od charakteru szkody, daty uzyskania informacji o jej powstaniu oraz osoby odpowiedzialnej za jej wyrządzenie.

Przepisy dotyczące przedawnienia w sprawach o błędy medyczne są złożone, szczególnie jeśli zostało wszczęte równocześnie postępowanie karne wobec lekarza, dlatego nie warto zwlekać z analizą swojej sytuacji. Im wcześniej zostanie przeprowadzona ocena dokumentacji i zgromadzone dowody, tym większe są szanse na skuteczne dochodzenie należnych świadczeń.

Dlaczego warto skorzystać z pomocy radcy prawnego w sprawie o błąd medyczny?

Postępowania dotyczące błędów medycznych należą do najbardziej skomplikowanych spraw odszkodowawczych. Wymagają nie tylko znajomości przepisów prawa cywilnego, ale również umiejętności analizy dokumentacji medycznej oraz współpracy z lekarzami różnych specjalizacji.

Jako radca prawny pomagam pacjentom oraz ich rodzinom w sprawach dotyczących odszkodowań i zadośćuczynień za błędy medyczne. Analizuję dokumentację medyczną, oceniam zasadność roszczeń, prowadzę negocjacje z ubezpieczycielami i podmiotami leczniczymi oraz reprezentuję klientów w postępowaniach sądowych.

Jeżeli po leczeniu doszło do nieoczekiwanego pogorszenia stanu zdrowia, wystąpiły poważne powikłania lub wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzonego leczenia, warto poddać sprawę profesjonalnej analizie. W wielu przypadkach możliwe jest skuteczne dochodzenie odszkodowania oraz zadośćuczynienia za doznaną szkodę.

e-mail:  

wojtek@radca-skrobanski.pl

ul. Kaliska 45

63-400 Ostrów Wielkopolski